Kafli 6 – Inngangur að stílum

Úr OpenOffice.is

Þetta er kafli 6 úr OpenOffice.org 3 Writer Guide. Samsvarandi PDF skrá á ensku er hægt að finna á skjölunarvef OpenOffice.org.

* 'Stílar og snið' glugginn
* Að setja málsgreinastíla
* Að setja stafastíla
* Að setja rammastíla
* Að setja síðustíla
* Að setja listastíla
* Breyta stílum
* Búa til sérsniðna málsgreinastíla
* Afrita og færa stíla
* Eyða stílum
* Að skilgreina skipan (hierarchy) fyrirsagna 

Hvað eru stílar?

Flestir eru vanir að skrifa skjöl með tilteknum útlitslegum einkennum. Það er til dæmis gert með því að tilgreina leturgerðir, leturstærðir og þykktir (sem dæmi: Helvetica 12pt, feitletrað).

Stílar eru rökrænir eiginleikar. Við notum stíla á hverjum degi. Til dæmis, það eru a.m.k. tveir stílar af tölvum: borðtölvur og fartölvur. Hvor stíllinn hefur sína sérstöku eiginleika. Þú myndir aldrei segja “tölvan mín er létt, einshluta tæki með LCD skjá sem festur er á þunna kassalagaða hýsingu sem inniheldur tölvuíhluti og lyklaborð". Líklega myndirðu frekar segjast vera með fartölvu.

Stílar í OpenOffice.org (OOo) eru aðferð við að gera áþekka hluti í skjalinu þínu. Með því að nota stíla geturðu hætt að segja í hvert einasta skipti “leturstærð 14pt, Times New Roman, feitletrað, miðjað" og farið að segja frekar “Titill" til að lýsa leturnotkuninni. Með öðrum orðum, stílar þýða að þú breytir áherslunni frá því sem textinn lítur út fyrir að vera, yfir í það sem textinn er í rauninni.

Hversvegna nota stíla?

Stílar hjálpa til við að halda samræmi í skjölum. Þeir auðvelda líka allar meiriháttar útlitsbreytingar. Til dæmis, þú gætir allt í einu ákveðið að breyta inndrætti allra málsgreina í skjalinu eða skipta um letur í öllum kaflaheitum. Í mjög löngum skjölum geta slíkar einfaldar aðgerðir útheimt gríðarlega vinnu. Stílar gera slíka hluti mjög einfalda.

Dæmi: Klukkan er 9:50 um morguninn og Jóna er að klára 30 síðna heimildaritgerð sem hún á að skila í skólanum klukkan 10:00. Hún les yfir verkefnislýsinguna einu sinni í viðbót og allt í einu áttar hún sig á að:

• Letrið sem á að nota er Arial en ekki Times New Roman.
• Allar fyrirsagnir eiga að vera dökkbláar og inndregnar.
• Titillinn þarf að koma fram í hægra horninu uppi á öllum síðum nema forsíðu.
• Blaðsíður með sléttri tölu í síðunúmeri eiga að hafa breiðari spássíu hægra megin og oddatölurnar að hafa breiðari spássíu vinstra megin.

Til allrar hamingju notaði Jóna stíla í OOo Writer. Hún nær að gera allar breytingarnar á stílunum á tveimur mínútum og nær að skila ritgerðinni á réttum tíma.

Flokkar stíla

OOo Writer er með fimm flokka af stílum:

• Málsgreinastílar hafa áhrif á heilar málsgreinar sem tilheyra viðkomandi stílum.
• Stafastílar hafa áhrif á textablokkir innan málsgreinar.
• Síðustílar hafa áhrif á snið blaðsíðna (stærð síðu, spássíur og slíkt).
• Rammastílar hafa áhrif á ramma og myndefni.
• Listastílar hafa áhrif á efnisskipan (outline), númeralista, og punktalista.

Rétt eins og að stafir eru byggingareiningar orða, þá eru málsgreinar byggingareiningar hvers skjals. Fyrirsagnir og undirfyrirsagnir (headings/subheadings) eru málsgreinar; síðuhausar, síðufætur, og númeraðir listar eru einnig málsgreinar. Málsgreinastílar eru þar af leiðandi mest notuðu stílarnir og verður því farið dýpst í notkun þeirra í þessum og næsta kafla.